← All Shlokas
Ṛgveda · 1.163
यदक्रन्दः प्रथमं जायमान उद्यन्समुद्रादुत वा पुरीषात् । श्येनस्य पक्षा हरिणस्य बाहू उपस्तुत्यं महि जातं ते अर्वन् ॥१॥ यमेन दत्तं त्रित एनमायुनगिन्द्र एणं प्रथमो अध्यतिष्ठत् । गन्धर्वो अस्य रशनामगृभ्णात्सूरादश्वं वसवो निरतष्ट ॥२॥ असि यमो अस्यादित्यो अर्वन्नसि त्रितो गुह्येन व्रतेन । असि सोमेन समया विपृक्त आहुस्ते त्रीणि दिवि बन्धनानि ॥३॥ त्रीणि त आहुर्दिवि बन्धनानि त्रीण्यप्सु त्रीण्यन्तः समुद्रे । उतेव मे वरुणश्छन्त्स्यर्वन्यत्रा त आहुः परमं जनित्रम् ॥४॥ इमा ते वाजिन्नवमार्जनानीमा शफानां सनितुर्निधाना । अत्रा ते भद्रा रशना अपश्यमृतस्य या अभिरक्षन्ति गोपाः ॥५॥ आत्मानं ते मनसारादजानामवो दिवा पतयन्तं पतंगम् । शिरो अपश्यं पथिभिः सुगेभिररेणुभिर्जेहमानं पतत्रि ॥६॥ अत्रा ते रूपमुत्तममपश्यं जिगीषमाणमिष आ पदे गोः । यदा ते मर्तो अनु भोगमानळादिद्ग्रसिष्ठ ओषधीरजीगः ॥७॥ अनु त्वा रथो अनु मर्यो अर्वन्ननु गावोऽनु भगः कनीनाम् । अनु व्रातासस्तव सख्यमीयुरनु देवा ममिरे वीर्यं ते ॥८॥ हिरण्यशृङ्गोऽयो अस्य पादा मनोजवा अवर इन्द्र आसीत् । देवा इदस्य हविरद्यमायन्यो अर्वन्तं प्रथमो अध्यतिष्ठत् ॥९॥ ईर्मान्तासः सिलिकमध्यमासः सं शूरणासो दिव्यासो अत्याः । हंसा इव श्रेणिशो यतन्ते यदाक्षिषुर्दिव्यमज्ममश्वाः ॥१०॥ तव शरीरं पतयिष्ण्वर्वन्तव चित्तं वात इव ध्रजीमान् । तव शृङ्गाणि विष्ठिता पुरुत्रारण्येषु जर्भुराणा चरन्ति ॥११॥ उप प्रागाच्छसनं वाज्यर्वा देवद्रीचा मनसा दीध्यानः । अजः पुरो नीयते नाभिरस्यानु पश्चात्कवयो यन्ति रेभाः ॥१२॥ उप प्रागात्परमं यत्सधस्थमर्वाँ अच्छा पितरं मातरं च । अद्या देवाञ्जुष्टतमो हि गम्या अथा शास्ते दाशुषे वार्याणि ॥१३॥

yadakrandaḥ prathamaṃ jāyamāna udyansamudrāduta vā purīṣāt । śyenasya pakṣā hariṇasya bāhū upastutyaṃ mahi jātaṃ te arvan ॥१॥ yamena dattaṃ trita enamāyunagindra eṇaṃ prathamo adhyatiṣṭhat । gandharvo asya raśanāmagṛbhṇātsūrādaśvaṃ vasavo nirataṣṭa ॥२॥ asi yamo asyādityo arvannasi trito guhyena vratena । asi somena samayā vipṛkta āhuste trīṇi divi bandhanāni ॥३॥ trīṇi ta āhurdivi bandhanāni trīṇyapsu trīṇyantaḥ samudre । uteva me varuṇaśchantsyarvanyatrā ta āhuḥ paramaṃ janitram ॥४॥ imā te vājinnavamārjanānīmā śaphānāṃ saniturnidhānā । atrā te bhadrā raśanā apaśyamṛtasya yā abhirakṣanti gopāḥ ॥५॥ ātmānaṃ te manasārādajānāmavo divā patayantaṃ pataṃgam । śiro apaśyaṃ pathibhiḥ sugebhirareṇubhirjehamānaṃ patatri ॥६॥ atrā te rūpamuttamamapaśyaṃ jigīṣamāṇamiṣa ā pade goḥ । yadā te marto anu bhogamānaḷādidgrasiṣṭha oṣadhīrajīgaḥ ॥७॥ anu tvā ratho anu maryo arvannanu gāvo'nu bhagaḥ kanīnām । anu vrātāsastava sakhyamīyuranu devā mamire vīryaṃ te ॥८॥ hiraṇyaśṛṅgo'yo asya pādā manojavā avara indra āsīt । devā idasya haviradyamāyanyo arvantaṃ prathamo adhyatiṣṭhat ॥९॥ īrmāntāsaḥ silikamadhyamāsaḥ saṃ śūraṇāso divyāso atyāḥ । haṃsā iva śreṇiśo yatante yadākṣiṣurdivyamajmamaśvāḥ ॥१०॥ tava śarīraṃ patayiṣṇvarvantava cittaṃ vāta iva dhrajīmān । tava śṛṅgāṇi viṣṭhitā purutrāraṇyeṣu jarbhurāṇā caranti ॥११॥ upa prāgācchasanaṃ vājyarvā devadrīcā manasā dīdhyānaḥ । ajaḥ puro nīyate nābhirasyānu paścātkavayo yanti rebhāḥ ॥१२॥ upa prāgātparamaṃ yatsadhasthamarvām̐ acchā pitaraṃ mātaraṃ ca । adyā devāñjuṣṭatamo hi gamyā athā śāste dāśuṣe vāryāṇi ॥१३॥

“Hymn to the Horse, springing to life from the sea, with the limbs of a deer and eagle's wings — 13 verses. (after R.T.H. Griffith)”

More from this source

View all →
Ṛgveda · 1.1अग्निमीळे पुरोहितं यज्ञस्य देवमृत्विजम् । होतारं रत्नधातमम् …Hymn to Agni, the sacrificial priest and hotar who carries the offerings to the …Ṛgveda · 1.2वायवा याहि दर्शतेमे सोमा अरंकृताः । तेषां पाहि श्रुधी हवम् ॥…Hymn to Vāyu, to Indra-Vāyu, and to Mitra-Varuṇa, invited to drink the Soma — 9 …Ṛgveda · 1.3अश्विना यज्वरीरिषो द्रवत्पाणी शुभस्पती । पुरुभुजा चनस्यतम् ॥…Hymn to the Aśvins, Indra, the Viśvedevas and Sarasvatī, lauded as the Soma is p…Ṛgveda · 1.4सुरूपकृत्नुमूतये सुदुघामिव गोदुहे । जुहूमसि द्यविद्यवि ॥१॥ उ…Hymn to Indra, the doer of fair deeds, called to the worshipper's aid — 10 verse…Ṛgveda · 1.5आ त्वेता नि षीदतेन्द्रमभि प्र गायत । सखाय स्तोमवाहसः ॥१॥ पुर…Hymn to Indra, invoked with song and praised as the giver of strength — 10 verse…Ṛgveda · 1.6युञ्जन्ति ब्रध्नमरुषं चरन्तं परि तस्थुषः । रोचन्ते रोचना दिव…Hymn to Indra with the Maruts, borne on his ruddy steeds — 10 verses. (after R.T…