Ṛgveda · 3.2वैश्वानराय धिषणामृतावृधे घृतं न पूतमग्नये जनामसि । द्विता होतारं मनुषश्च वाघतो धिया रथं न कुलिशः समृण्वति ॥१॥
स रोचयज्जनुषा रोदसी उभे स मात्रोरभवत्पुत्र ईड्यः । हव्यवाळग्निरजरश्चनोहितो दूळभो विशामतिथिर्विभावसुः ॥२॥
क्रत्वा दक्षस्य तरुषो विधर्मणि देवासो अग्निं जनयन्त चित्तिभिः । रुरुचानं भानुना ज्योतिषा महामत्यं न वाजं सनिष्यन्नुप ब्रुवे ॥३॥
आ मन्द्रस्य सनिष्यन्तो वरेण्यं वृणीमहे अह्रयं वाजमृग्मियम् । रातिं भृगूणामुशिजं कविक्रतुमग्निं राजन्तं दिव्येन शोचिषा ॥४॥
अग्निं सुम्नाय दधिरे पुरो जना वाजश्रवसमिह वृक्तबर्हिषः । यतस्रुचः सुरुचं विश्वदेव्यं रुद्रं यज्ञानां साधदिष्टिमपसाम् ॥५॥
पावकशोचे तव हि क्षयं परि होतर्यज्ञेषु वृक्तबर्हिषो नरः । अग्ने दुव इच्छमानास आप्यमुपासते द्रविणं धेहि तेभ्यः ॥६॥
आ रोदसी अपृणदा स्वर्महज्जातं यदेनमपसो अधारयन् । सो अध्वराय परि णीयते कविरत्यो न वाजसातये चनोहितः ॥७॥
नमस्यत हव्यदातिं स्वध्वरं दुवस्यत दम्यं जातवेदसम् । रथीरृतस्य बृहतो विचर्षणिरग्निर्देवानामभवत्पुरोहितः ॥८॥
तिस्रो यह्वस्य समिधः परिज्मनोऽग्नेरपुनन्नुशिजो अमृत्यवः । तासामेकामदधुर्मर्त्ये भुजमु लोकमु द्वे उप जामिमीयतुः ॥९॥
विशां कविं विश्पतिं मानुषीरिषः सं सीमकृण्वन्स्वधितिं न तेजसे । स उद्वतो निवतो याति वेविषत्स गर्भमेषु भुवनेषु दीधरत् ॥१०॥
स जिन्वते जठरेषु प्रजज्ञिवान्वृषा चित्रेषु नानदन्न सिंहः । वैश्वानरः पृथुपाजा अमर्त्यो वसु रत्ना दयमानो वि दाशुषे ॥११॥
वैश्वानरः प्रत्नथा नाकमारुहद्दिवस्पृष्ठं भन्दमानः सुमन्मभिः । स पूर्ववज्जनयञ्जन्तवे धनं समानमज्मं पर्येति जागृविः ॥१२॥
ऋतावानं यज्ञियं विप्रमुक्थ्यमा यं दधे मातरिश्वा दिवि क्षयम् । तं चित्रयामं हरिकेशमीमहे सुदीतिमग्निं सुविताय नव्यसे ॥१३॥
शुचिं न यामन्निषिरं स्वर्दृशं केतुं दिवो रोचनस्थामुषर्बुधम् । अग्निं मूर्धानं दिवो अप्रतिष्कुतं तमीमहे नमसा वाजिनं बृहत् ॥१४॥
मन्द्रं होतारं शुचिमद्वयाविनं दमूनसमुक्थ्यं विश्वचर्षणिम् । रथं न चित्रं वपुषाय दर्शतं मनुर्हितं सदमिद्राय ईमहे ॥१५॥
vaiśvānarāya dhiṣaṇāmṛtāvṛdhe ghṛtaṃ na pūtamagnaye janāmasi । dvitā hotāraṃ manuṣaśca vāghato dhiyā rathaṃ na kuliśaḥ samṛṇvati ॥१॥
sa rocayajjanuṣā rodasī ubhe sa mātrorabhavatputra īḍyaḥ । havyavāḷagnirajaraścanohito dūḷabho viśāmatithirvibhāvasuḥ ॥२॥
kratvā dakṣasya taruṣo vidharmaṇi devāso agniṃ janayanta cittibhiḥ । rurucānaṃ bhānunā jyotiṣā mahāmatyaṃ na vājaṃ saniṣyannupa bruve ॥३॥
ā mandrasya saniṣyanto vareṇyaṃ vṛṇīmahe ahrayaṃ vājamṛgmiyam । rātiṃ bhṛgūṇāmuśijaṃ kavikratumagniṃ rājantaṃ divyena śociṣā ॥४॥
agniṃ sumnāya dadhire puro janā vājaśravasamiha vṛktabarhiṣaḥ । yatasrucaḥ surucaṃ viśvadevyaṃ rudraṃ yajñānāṃ sādhadiṣṭimapasām ॥५॥
pāvakaśoce tava hi kṣayaṃ pari hotaryajñeṣu vṛktabarhiṣo naraḥ । agne duva icchamānāsa āpyamupāsate draviṇaṃ dhehi tebhyaḥ ॥६॥
ā rodasī apṛṇadā svarmahajjātaṃ yadenamapaso adhārayan । so adhvarāya pari ṇīyate kaviratyo na vājasātaye canohitaḥ ॥७॥
namasyata havyadātiṃ svadhvaraṃ duvasyata damyaṃ jātavedasam । rathīrṛtasya bṛhato vicarṣaṇiragnirdevānāmabhavatpurohitaḥ ॥८॥
tisro yahvasya samidhaḥ parijmano'gnerapunannuśijo amṛtyavaḥ । tāsāmekāmadadhurmartye bhujamu lokamu dve upa jāmimīyatuḥ ॥९॥
viśāṃ kaviṃ viśpatiṃ mānuṣīriṣaḥ saṃ sīmakṛṇvansvadhitiṃ na tejase । sa udvato nivato yāti veviṣatsa garbhameṣu bhuvaneṣu dīdharat ॥१०॥
sa jinvate jaṭhareṣu prajajñivānvṛṣā citreṣu nānadanna siṃhaḥ । vaiśvānaraḥ pṛthupājā amartyo vasu ratnā dayamāno vi dāśuṣe ॥११॥
vaiśvānaraḥ pratnathā nākamāruhaddivaspṛṣṭhaṃ bhandamānaḥ sumanmabhiḥ । sa pūrvavajjanayañjantave dhanaṃ samānamajmaṃ paryeti jāgṛviḥ ॥१२॥
ṛtāvānaṃ yajñiyaṃ vipramukthyamā yaṃ dadhe mātariśvā divi kṣayam । taṃ citrayāmaṃ harikeśamīmahe sudītimagniṃ suvitāya navyase ॥१३॥
śuciṃ na yāmanniṣiraṃ svardṛśaṃ ketuṃ divo rocanasthāmuṣarbudham । agniṃ mūrdhānaṃ divo apratiṣkutaṃ tamīmahe namasā vājinaṃ bṛhat ॥१४॥
mandraṃ hotāraṃ śucimadvayāvinaṃ damūnasamukthyaṃ viśvacarṣaṇim । rathaṃ na citraṃ vapuṣāya darśataṃ manurhitaṃ sadamidrāya īmahe ॥१५॥
“Hymn to Agni Vaiśvānara, who strengthens Holy Law, presented praise like pure oil — 15 verses. (after R.T.H. Griffith)”
Ṛgveda · 1.1अग्निमीळे पुरोहितं यज्ञस्य देवमृत्विजम् । होतारं रत्नधातमम् …Hymn to Agni, the sacrificial priest and hotar who carries the offerings to the …Ṛgveda · 1.2वायवा याहि दर्शतेमे सोमा अरंकृताः । तेषां पाहि श्रुधी हवम् ॥…Hymn to Vāyu, to Indra-Vāyu, and to Mitra-Varuṇa, invited to drink the Soma — 9 …Ṛgveda · 1.3अश्विना यज्वरीरिषो द्रवत्पाणी शुभस्पती । पुरुभुजा चनस्यतम् ॥…Hymn to the Aśvins, Indra, the Viśvedevas and Sarasvatī, lauded as the Soma is p…Ṛgveda · 1.4सुरूपकृत्नुमूतये सुदुघामिव गोदुहे । जुहूमसि द्यविद्यवि ॥१॥
उ…Hymn to Indra, the doer of fair deeds, called to the worshipper's aid — 10 verse…Ṛgveda · 1.5आ त्वेता नि षीदतेन्द्रमभि प्र गायत । सखाय स्तोमवाहसः ॥१॥
पुर…Hymn to Indra, invoked with song and praised as the giver of strength — 10 verse…Ṛgveda · 1.6युञ्जन्ति ब्रध्नमरुषं चरन्तं परि तस्थुषः । रोचन्ते रोचना दिव…Hymn to Indra with the Maruts, borne on his ruddy steeds — 10 verses. (after R.T…